Sofya’ya Gece Treni

 “… Her tren gelişinde

Gel istasyona demiştin

Trenlerden önce geldim Sofya…”

* Ethem Vayvalı

Kalabalığın, keşmekeşliğin ve bir şaire göre de yalnızlığın başkenti olan İstanbul’dan kaçarcasına hareket etti o gece tren. Tüm yorgunluğunu vagonlara yükleyip gecenin içine batı yönüne doğru ilerlemeye başladı. Saatler gece yarısını geçmiş, akrep ve yelkovan bu kez de ikinin üstünde buluşmuştu ki tren; istasyona yanaşacağını, geceyi ve sessizliği aynı anda yaran acı bir siren ve arkasından gelen fren sesiyle duyurmuştu…

Haydi düşün peşime de 26 saatlik bir Sofya maceramın neredeyse üçte birlik dilimine denk gelen 10 saatlik bir seyahate koyulalım. Hem de dünyanın en zevkli ulaşım aracı olan trenle…

Gezginlerin sosyal medya gücünü kullanarak popülerleştirdiği güzel ülkemizin doğu hattında tren rotalarına her gün bir yenisi eklenmeye başladı. TCDD’deki tanıdıklar bile, Kars’ı adeta bir çekim merkezine çeviren Doğu Ekspresi’ne bilet bulabilmek için yeterli olmazken Van Gölü Ekspresi de patladı patlayacak. Ve onu takip eden Kurtalan Ekspresi… Ülkenin doğusuna doğru uzanan tren rayları, geçmişteki nostaljik tren seyahatlerini bir kez daha gündeme getirdi.

Demiryollarının özellikle İç Anadolu ve Doğu Anadolu’da gelişmiş olmasından mıdır bilemem ben ve benim gibi birçok Trakya kızanı uzun tren yolculuklarına nicedir hasret. İstanbul ve Ankara başta olmak üzere Eskişehir, Konya ve Erzurum gibi illerimizde ilerleme gösteren demiryolları ülkenin batısındaki; gerek X, gerekse benim de temsilcisi olduğum Y kuşağı için ‘Çocukken bi kerecik binmiştim’ cümlesinden ibarettir.

Yazıyı yazarken ister istemez kendime de sordum; “Son tren yolculuğun ne zamandı Jorkocum?” diye. İlginç bir tesadüftür ki son tren yolculuğum da sınırı aşan bir seyahatti. 2016 yılının Kasım ayında gerçekleştirdiğim Genoa seyahatimin üçüncü gününde tren ile Monaco’ya gitmiştim. Geçmişim çok fazla tren yolculuklarıyla dolu olmasa da Genoa’dan Monaco’ya gerçekleştirmiş olduğum bu tren yolculuğu hayatımdaki en eşsiz deneyimlerden birisidir benim için. Sabah erken saatten itibaren Akdeniz’in göz alıcı ve parlak mı parlak maviliğiyle birlikte Genoa’dan Monaco’ya 3 saat 15 dakika süren yolculuğum, unutulmaz tren seyahatlerim arasında başı çekmektedir.

Genoa’dan Monaco’ya Tren Yolculuğu

Doğunun tüm güzelliklerinden faydalandığı tren ve trenle yolculukların batıda da popülerleşmesi, hatta trenle ülke aşma keyfini sürmenin aslında o kadar da zor olmadığını ispatlamak adına TCDD işbirliğinde İstanbul – Sofya trenini keşfetmek üzere ben ve dostlarım 2019’un bir Ocak akşamı yollara düştük…

Öncelikle şunu belirtmeliyim ki Sofya Ekspresi’nde seyahat edebilmeniz için pasaportunuz olması şart. Eğer yeşil pasaport sahibi iseniz vizeye gerek yok ancak bordo pasaport sahibi iseniz Bulgaristan ya da Schengen vizenizin de olması ve pasaportunuzun geçerlilik süresinin 3 aydan az olmaması gerekiyor.

* Yazımın başlığını, Pascal Mercier‘in aynı isimli kitabından sinemaya uyarlanan Lizbon’a Gece Treni filminden aldığımı keyifle dile getirmeliyim. Çünkü Lizbon, uzun süredir seyahat etmek istediğim şehirlerin başında geliyor.

İSTANBUL’DAN SOFYA’YA 10 SAATTE YOLCULUK

Eski adı Bosfor Ekspresi olan Sofya Ekspresi için, belirli dönemler hizmete sokulan Bükreş ve Belgrad trenlerini bir kenarda tutarsak düzenli olarak hizmet veren Türkiye’nin Avrupa’ya açılan ilk ve şimdilik tek tren hattı diyebiliriz. Sofya Ekspresi İstanbul Halkalı’dan her gece saat 22.40’ta Sofya’ya doğru hareket ediyor ve ekstra bir sorun -gümrükte sorun, lokomotifte arıza-  yaşanmadığı takdirde sabah 08.43’te Sofya’ya varıyorsunuz. Trenin kalkış saati, yaz saati uygulamasına geçildiği durumlarda 21.40’a çekiliyor. Zira Türkiye ile Bulgaristan arasındaki bir saatlik zaman dilimi farkı var.

Yaklaşık 10 saat süren bu tren yolculuğunun neredeyse tamamı gece karanlığında gerçekleştiği için yolun manzarasının keyfini süremiyorsunuz ancak eğer uykuda olmaz iseniz Edirne’nin, Plovdiv’in ve kısmen de olsa Dimitrovgrad’ın gece halini kuşetli vagonda yer alan odanızın camından ya da koridordan gözlemleyebilirsiniz.

SOFYA’YI 12 SAATTE KEŞFEDEBİLİRSİNİZ

Eğer Sofya’yı günübirlik ziyaret etmek isterseniz Sofya Ekspresi bir hayli avantajlı duruma dönüşüyor. İstanbul – Sofya hattının uçakla kat edilmesinin epey masraflı olduğunu, otobüs ile ulaşımın da uzun ve sıkıcı olduğunu göz önünde bulundurursak tren ile seyahat en doğru seçim gibi gözüküyor. Çünkü gece 22.40’ta bindiğiniz tren sabah 09.00’a doğru Sofya merkezde oluyor ve Sofya’dan İstanbul’a hareket edecek olan trenin de kalkış saati Bulgaristan saatine göre 21.15, Türkiye saatine göre ise 22.15. Bu da demek oluyor ki sabah saat 09.00’dan akşam saat 09.00’a kadar Sofya’yı gezmeniz, keşfetmeniz ve deneyimlemeniz için dolu dolu bir 12 saatiniz var. 12 saatlik süre, Bulgaristan’ın başkenti Sofya için oldukça ideal bir saat. Sofya, 1,3 milyonluk nüfusuyla Bulgaristan’ın en kalabalık şehri olsa da Sofya şehrini 12 saatte keşfedebilir, birçok tarihi mekanını ziyaret edebilir, sokaklarında dolaşabilir, karnınızı güzelce doyurabilir ve alışveriş yapabilirsiniz. Üstelik yürüyerek.

NOT: Yürüyerek 12 saatlik Sofya keşif turumu bir başka yazımda anlatacağım.

HALKALI DIŞINDA BİR DURAKTAN BİNECEKLER DİKKAT

Şimdilik İstanbul Halkalı’dan kalkan ancak 2019 yılı Mart ayının ikinci haftasından itibaren Sirkeci’den hareket etmeye başlayacak olan Sofya Ekspresi perondan 22.40’ta hareket ediyor. Belirli sayıdaki lokomotif ve vagonlarla hizmet veren Sofya Ekspresi’nin tren numaraları da genellikle hey aynı: 492, 494, 464 ve 460. Halkalı’dan hareket eden ekspres, sonrasıyla Çerkezköy, Çorlu ve Alpullu istasyonlarını geçtikten sonra saat 02.20’de biraz tarihi, biraz da nostaljik görünümlü mimarisiyle büyük beğeni toplayan Edirne’deki tren garının olduğu istasyona yanaşıyor.

Biz hikayemize buradan başlıyoruz çünkü seyahatimiz, Edirne tren garından trene binmemizle başlıyor. Öncelikle şunu belirtmekte fayda var; Halkalı dışındaki hiçbir istasyondan Sofya için bilet alamıyorsunuz. İşin ilginci internet üzerinden de online satış yok. Eğer Sofya yolculuğunuza Halkalı dışındaki bir istasyondan başlayacaksanız TCDD’ye Kapıkule’ye kadarki mesafe için bir miktar ücret ödüyorsunuz. Ben Edirne tren garından Kapıkule’ye kadarki mesafe için kişi başı 15 TL verdim. İşin ilginç yanı Kapıkule gümrüğünde yaşanıyor. TCDD lokomotifinin görevi Kapıkule’de bitiyor.

Kapıkule’den Sofya’ya kadarki yolculuk Bulgaristan demir yollarına ait bir lokomotifle devam ediyor. Biletli yolcu olmadığınız için Bulgar görevlilere ayrıca bir ücret veriyorsunuz. Bunun sabit bir ücreti olmadığı için zaman zaman sıkıntılar yaşanabiliyor. Çünkü Bulgar tarafı, lokomotifin hızına ve kalitesine göre farklı fiyat taleplerinde bulunabiliyor. Ayrıca her zaman Euro’yu da kabul etmedikleri için yanınızda Bulgaristan Levası bulundurmanız faydanıza olacaktır ancak Halkalı’dan biniş yaptıysanız ve biletiniz cebinizdeyse Bulgar görevlilerle hiç muhatap olmadan Sofya’ya kadar yolculuğunuzu sorunsuz bir şekilde halledebilirsiniz. Edirne’den binişte de sorun yaşanmıyor ancak yukarıda anlattığım gibi fiyat ve para birimi konusunda koyu bir sohbete dalmanız kaçınılmaz.

   

İstanbul’dan Sofya’ya seyahatiniz boyunca bir tek Kapıkule gümrük garında trenden iniyorsunuz. O da yurtdışı çıkış işlemleriniz için. 15 TL’lik yurtdışı çıkış pulu harcınızı önceden almanızda avantaj var. Pasaport sırasının yanında bir de pul için sırada beklemeyin. Tren Kapıkule’ye 02.37’de varıyor ancak Bulgar lokomotifi beklendiği için Kapıkule’deki bekleme süreniz 1 saat ile 1,5 saat arası değişebiliyor. Burada Türk tarafının yapabileceği hiçbir şey olmadığını hatırlatmakta fayda var zira birçok yolcu beklemenin Türk tarafından kaynaklı olduğunu ve pasaport kontrolünden kaynaklandığını zannediyor. Buradaki tek eksiklik, Kapıkule gümrük garının estetikten uzak ve bakımsız hali. Oysa Kapıkule ve diğer kara gümrük kapılarında olduğu gibi burası da güzel bir şekilde modernize edilebilir.

Gümrük işlemleriniz sonrası dilerseniz gümrük sahasında dolaşabilir, dilerseniz trene geçerek istirahatinize devam edebilirsiniz. Ayrıca gümrük işlemlerinin yapıldığı bölmenin az ilerisinde İstanbul Duty Freeshop firmasının küçük bir alanı var. Dilerseniz burada alışveriş de yapabilirsiniz.

TÜRK TARAFINDA TRENDEN İNME MECBURİYETİ VARKEN BULGAR TARAFINDA TRENDEN İNMİYORSUNUZ

Resmi rakamlara göre trenin Kapıkule’den ayrılış saati 03.20 ancak yukarıda da dediğim gibi bu süre bazen uzayabiliyor. Tren Kapıkule’den hareket ettikten sonra 03.37’de Bulgaristan’ın Svilengrad kasabasındaki istasyona varıyor. Tren bu sefer de Bulgar gümrük yetkililerinin pasaport işlemlerini yapması için duruyor ve bir süre bekliyor. Türk gümrüğünde tüm yolcular eşyalarını trende bırakmak kaydıyla teker teker aşağı inerken Bulgaristan tarafında böyle bir durum yok. İki görevli trene binerek tüm yolcuların pasaportlarını topluyor ve gümrük peronuna gidip işlemlerinizi hallettikten sonra tekrar trene binerek pasaportlarınızı size iade ediyor. Dolayısıyla Türkiye’den çıkış yaparken trenden inme mecburiyetiniz Bulgaristan’a giriş yaparken yaşanmıyor.

TREN SEYAHATİNİZ BOYUNCA OLABİLDİĞİNCE UYUYUN, DİNLENİN VE ENERJİ DEPOLAYIN

Trenin Svilengrad’dan ayrılma saatinin 04.22 olduğunu bir kenara not edersek Kapıkule’ye varış ile Svilengrad’dan ayrılış saati arasında tam 1 saat 45 dakika bulunuyor. Bu bekleme durumunu olumsuz olarak değerlendirmeyin çünkü her şey yolunda gittiği takdirde Sofya’ya varış saatiniz 08.43. Bu da oldukça ideal bir saat çünkü Sofya’ya sabahın 6’sında ya da 7’sinde varmak size çok fazla bir şey kazandırmayacak. Bu süre zarfında uyuyabilir, ayaklarınızı uzatarak dinlenebilir ve 12 saatlik Sofya maceranız için güç depolayabilirsiniz.

SAATLERİNİZİ AYARLAMAYI UNUTMAYIN

Svilengrad’dan sonraki duraklar sırasıyla Dimitrovgrad, Plovdiv ve Pazarcık. Pazarcık’tan sonraki durak ise Sofya. Dediğim gibi, gümrükte bir sorun yaşanmaz ve trende herhangi bir arıza meydana gelmez ise Sofya’ya varış saatiniz 08.43. Tabi bunun Bulgaristan saatine göre olduğunu bir kez daha hatırlatalım. Eğer telefonunuz otomatik olarak Bulgaristan saat dilimine geçmiyorsa manuel yolla bunu yapmakta fayda var çünkü Sofya’nın güzelliklerine kapılıp saatiniz bir saat ileride olması, dönüş için size stresli dakikalar yaşatabilir. Zira İstanbul treni, Bulgaristan saati ile 21.15’te Sofya tren istasyonundan hareket ediyor.

TRENLE YA DA KARAYOLUYLA AVRUPA’NIN BİRÇOK NOKTASINA ULAŞABİLECEĞİNİZ BİR İSTASYON

Sofya’ya varış noktanız olan Sofya Tren İstasyonu’nun kullanışlı, pratik ve Avrupai olduğunu söyleyebilirim. Çünkü tüm Avrupa’daki tren istasyonları gibi otobüs terminali ile bitişik. Ayrıca Avrupa’nın birçok şehrine giden butik firmaların yer aldığı mini bir istasyona da ev sahipliği yapıyor. Sofya’dan trenle Avrupa’nın birçok ülkesine ulaşmak mümkün. Bu ülkelerin başında, Bulgaristan’ın komşu ülkeleri Sırbistan ve Romanya gelirken Belgrad ve Bükreş’in yanı sıra Atina’ya, Selanik’e, Budapeşte’ye, Viyana’ya, Zagreb’e, Münih’e, Paris’e, hatta Amsterdam, Brüksel, Kopenhag ve Moskova’ya bile seyahat edebilirsiniz. Trenin ayrıca İspanya ve Portekiz’e kadar gittiğini hatırlatalım.

Tren istasyonunun yanındaki otogardan ise İtalya, Slovenya, Slovakya, Sırbistan, Romanya, Almanya, Macaristan ve Avusturya gibi ülkelerin şehirlerine de ulaşabilmeniz mümkün.

İstasyonda ayrıca atıştırmalık sokak lezzetleri bulabileceğiniz ve kahvenizi içebileceğiniz küçük dükkanlar olduğu gibi alışveriş yapabileceğiniz bir de süper market var. Ayrıca eski vagon ve lokomotiflerin yer aldığı nostalji köşesini de görmenizi tavsiye ederim.

İstasyon, şehrin merkezi noktası sayılan Vitosha Caddesi’ne de yürüyerek 15-20 dakikalık mesafede. Dolayısıyla hiçbir ulaşım aracı kullanmadan yürüyerek Sofya’nın kalbine doğru ilerleyebilirsiniz. Bu esnada çevreyi gözlemleyebileceğiniz gibi Bulgaristan’ın köklü tarihine ışık tutan, gerek komünist dönemdeki etkisini koruyan, gerekse de modern mimarinin etkisini sürdüren binalarını keşfedebilirsiniz.

DURAKLAR VE SAATLERİ

İstanbul – Sofya Treni                                                                        Sofya – İstanbul Treni

DURAKLAR         VARIŞ   KALKIŞ                                                    DURAKLAR         VARIŞ   KALKIŞ 

Halkalı                    22:40         —                                                           Sofya                      21:00         —

Çerkezköy                —        00:14                                                          Pazarcık                 —              22:50

Alpullu                   01:35        —                                                              Plovdiv                   23:20        —

Edirne                    02:21        —                                                              Dimitrovgrad        —             02:21

Kapıkule                02:37     03:20                                                          Svilengrad            00:01       00:16

Svilengrad            03:37     04:22                                                           Svilengrad            01:00       01:45

Dimitrovgrad          —         05:09                                                        Kapıkule                02:00       02:52

Plovdiv                   06:05       —                                                             Edirne                    03:09         —

Pazarcık                    —         06:48                                                        Alpullu                   03:59         —

Sofya                        08:43        —                                                           Çerkezköy               —             05:17

                                                                                                                    Halkalı                    06:49         —

BİLET FİYATLARI VE ÜCRETLENDİRME

TCDD’nin resmi sitesi www.tcddtasimacilik.gov.tr’den ulaşabileceğiniz bilet fiyatları ve ücretlendirme biraz kafanızı karıştırabilir. O da şundan kaynaklı: TCDD’nin teşkilat yapısında geçtiğimiz yıllarda değişikliğe gidildi ve başlı olunan ortaklıklara “Taşımacılık” da eklendi. Dolaysıyla trende taşımacılık için ayrı, kuşetli vagonlar için ayrı olmak üzere toplam iki farklı ücret alınıyor. Ayrıca taşıma da 1.Sınıf ve 2. Sınıf olmak üzere ikiye ayrılıyor. Yataklı (2 kişilik) ve Kuşetli (4 kişilik) vagonlar 1. Sınıf olarak geçiyor. Bir diğer Kuşetli (6 kişilik) ve koltuklu vagonlar ise 2. Sınıf oluyor. Ancak iki kişilik Yataklıda tek kişi seyahat ederseniz 1. Sınıfa, çift kişi seyahat etmek isterseniz 2. Sınıfa dahil oluyorsunuz. Evet biraz karışık gerçekten ancak şu şekilde özetleyebilirim:

İki kişilik Yataklıda iki kişi seyahat ederseniz kişi başı 18,48 Euro taşıma, 15 Euro da yatak olmak üzere toplam 33,48 Euro ödüyorsunuz tek yön için. Ancak iki kişilik Yataklıda tek başınıza seyahat etmek isterseniz 27,72 Euro taşıma ve 35 Euro da yatak ücreti olmak üzere toplamda 62,72 Euro ödüyorsunuz.

Dört kişilik Kuşetlide seyahat etmek isterseniz 1. Sınıfa dahil oluyorsunuz ve 27,72 Euro taşıma ücretine 10 Euro da yatak ücreti ekleniyor ve toplamda 37,72 Euro ödemiş oluyorsunuz. Eğer 6 kişilik Kuşetlide seyahat etmek isterseniz 18,48 Euro taşıma ücreti, 9,40 Euro da yatak ücreti olmak üzere toplamda 27,88 Euro para ödüyorsunuz.

Özetle; 1. Sınıf için taşıma ücreti 27,72 Euro, 2. Sınıf için ise 18,48 Euro.

Son olarak bilet satışının Halkalı ve Sirkeci garları dışında hiçbir durakta yapılmadığı gibi internet üzerinden online olarak da satışa sunulmadığını hatırlatayım.

Ve Avrupa’da her yerde gidiş – dönüş için alınan biletlere indirim uygulanırken Sofya Ekspresi’nde bu durum söz konusu değil. Yani yukarıdaki fiyatların hepsini tek yön için. Gidiş – dönüş için bu rakamları ikiyle çarpmanız gerekecek.

TREN VE VAGONLAR

Sofya Ekspresi, Svilengrad’dan itibaren yani Bulgaristan’dan sonra ikisi yataklı biri kuşetli olmak üzere 3 vagondan oluşuyor. Bir de bu vagonları çeken lokomotif var tabi. Yataklı vagon 10 odadan oluşuyor. Ve her oda iki kişilik. Yani bir yataklı vagonda 20 kişi kalabilir. İki yataklı vagon olduğu için bu rakam 40’a kadar çıkabiliyor. Kuşetli vagonda ise 9 oda bulunuyor. Her odada 4 kişi kalınabildiğine göre bu vagondaki konaklayacak kişi sayısı 36’yı bulabiliyor. Yani tren dolu olursa toplam 76 kişi aynı anda seyahat edebilir. Her vagonda bir kişi görevli. Dolayısıyla lokomotif hariç üç vagonda üç kişi görev alıyor. Bu üç kişi de Türk. Seyahatiniz sırasında herhangi bir problemle karşılaşsanız bile sizlere yardımcı oluyorlar.

YATAKLI VE KUŞETLİDE KONFOR

İki kişilik Yataklı vagondaki odalar gayet temiz ve konforlu. İki kişinin oturabileceği koltukların yanı sıra iki kişinin yatabileceği ranzalar mevcut. Alt kısımdaki koltuklu bölüm ranzaya dönüştürülebiliyor. Ayrıca içinde iki adet su, iki adet meyve suyu ve iki adet krakerin yer aldığı bir buzdolabının yanı sıra aynalı bir lavabo, küçük bir çalışma masası, askılık, havlu, terlik, temiz çarşaf ve yastık kılıf yer alıyor.

Her bölümde priz mevcut ve ayrıca ranza başlarında kitap okumak için bir de özel fenerli ışık bulunuyor.

Dört ya da 6 kişilik Kuşetlide ise koltuklar ranzaya çevrilebiliyor ancak burada, Yataklıdaki gibi lavabo ve masa yok.

Odaların hiçbirinde özel tuvalet bulunmazken her vagonda bir adet ortak kullanıma açık tuvaletler yer alıyor.

Öte yandan odalardaki cam güvenliği tehlikeye düşürmeyecek şekilde yarım olarak açılıyor. Bu sayede odanızı havalandırabilirsiniz. Ayrıca trenin sıcaklığı da gayet iyi. Işıklandırma ve perde sistemi de konforlu. Nevresim ve çarşaflar tertemiz ve tek kullanımlık. Yani gidiş – dönüş seyahat edecekseniz dönüşte çarşaf ve nevresimleriniz değiştiriliyor.

TAVSİYELER

– Avrupa Birliği üyesi bir ülke olan Bulgaristan’a geçiş yaptığınız için pasaport ve vizenizi kontrol etmeden trene binmeyin.

– Trende yemekli vagon olmadığı için yanınıza yiyecek ve içecek atıştırmalık almanızda fayda var.

– Trende odalar ve tuvalet gayet temiz ancak yine de tuvalet kağıdı almadan yola çıkmayın.

– Biletinizi seyahatinizin sonuna kadar saklayın.

– Trende bir tek Kapıkule garında aşağı iniyorsunuz. İşlemleriniz sonrası trene geçip istirahat etmenizde fayda var. Zira bekleme süresi 1 ila 2 saati bulabiliyor.

– Yurtdışı çıkış pulunuzu seyahat öncesi bir bankadan almanızda fayda var.

– Bulgaristan AB üyesi olsa da ülkede hala Bulgaristan’ın para birimi Leva geçiyor. Seyahat öncesi Leva yaptırabilirsiniz.

– Eğer siz de benim gibi Sofya’yı günübirlik keşfedecekseniz küçük bir sırt çantası yeterli. Gereksiz eşyalar ile 12 saat boyunca yürümeyin derim.

– Gerek trende gerekse de Sofya’da olası bir hırsızlık girişimine karşı dikkatli olun.

– Eğer İstanbul’a tekrar trenle dönecekseniz yarım saat öncesinden Sofya Tren Garı’nda olmanızı tavsiye ederim. Peronlar arası son dakika koşuşturması yaşamamanız için önemli.

– Gümrük geçişlerinde kendinize ait bölmede dinlenin ya da istirahat edin

– Türkiye kış saatine geçmediği dönemde Bulgaristan ile arasında +1 saat farkı oluyor. Bulgaristan’a girer girmez Bulgaristan’ın saat dilimine geçmenizde yarar var.

– Sofya’yı olabildiğince toplu taşıma aracı ya da taksi kullanmadan gezin.

Bir Cevap Yazın